- Persoonlijk advies door Experts
- 1 op 1 begeleiding bij je aankoop
- De beste BBQ Workshops van NL
De geur van smeulend hout. Het geluid van een perfect gemarmerde ribeye die het hete metaal raakt. De warmte van het vuur op je gezicht.
Buitenkoken is fantastisch.
Je voelt je een ware pitmaster wanneer je een perfect gegaard stuk vlees, een krokante pizza of prachtig geroosterde groenten aan je vrienden of familie serveert. Maar zodra de borden leeg zijn en het vuur langzaam dooft, ontstaat er een nieuw probleem.
Dat aangekoekte, vette rooster.
Veel thuiskoks schuiven dit klusje het liefst zo ver mogelijk voor zich uit. Klep dicht en we zien het de volgende keer wel weer. Toch is dat de grootste fout die je kunt maken als je jouw kookkunsten naar een hoger niveau wilt tillen. Het culinaire proces stopt namelijk niet wanneer het eten van het vuur komt.
Kijk:
Of je nu zojuist een snelle grillsessie achter de rug hebt, of je trouwe buitenkeuken helemaal klaar wilt maken voor een lange winter in de schuur. In dit artikel leer je precies hoe je die vette roosters en aangekoekte kuipen weer stralend krijgt. Zonder dat je uren hoeft te schrobben, zonder dat je het materiaal beschadigt en met minimale inspanning.
Laten we aan de slag gaan.
Mensen vragen ons regelmatig: hoe maak je een bbq schoon op een manier die echt impact heeft? Voordat we in de borstels en sponsjes duiken, moeten we eerst kijken naar de reden achter het poetsen. Het gaat namelijk om veel meer dan alleen een glimmend apparaat in je achtertuin.
Het draait om pure smaak.
Wanneer je vet, vleessappen, marinades en roet simpelweg op je rooster laat zitten, ontstaat er een hardnekkige, zwarte laag. Bij je volgende sessie stook je de boel weer op. Wat gebeurt er dan? Dat oude, ranzige vet begint te verbranden nog voordat je nieuwe ingrediënten het metaal raken.
Dit produceert een dikke, witte walm.
Die walm is niet de heerlijke geur van rookhout die je wilt hebben. Het is verbrand afval. Die bittere, scherpe rook slaat direct neer op je eten. Vooral delicate gerechten zoals een vers stukje witvis, coquilles of gegrilde asperges nemen deze vieze smaak direct over. Je vernietigt de smaak van je dure ingrediënten met het vuil van gisteren.
Daarnaast is een schone barbecue letterlijk het canvas van de meester. Zonder oude etensresten kleeft je nieuwe vlees veel minder snel vast aan de spijlen. Je krijgt die perfecte grillstrepen en je ingrediënten lossen makkelijk van het metaal. Je stapt hierbij af van simpelweg ‘vlees verbranden’ en maakt de overstap naar echt gecontroleerd buitenkoken.
Als er één ding is dat je uit dit artikel meeneemt, laat het dan dit zijn.
Wacht niet tot morgen. Wacht niet tot de barbecue volledig is afgekoeld. De allerbeste methode om jezelf een hoop frustratie te besparen, is handelen wanneer de apparatuur nog warm is.
Waarom?
Warm vet is vloeibaar. Koud vet is net gewapend beton. Zolang het metaal nog warmte uitstraalt, veeg je marinades en sappen er met het grootste gemak vanaf. Zodra het stolt, hecht het zich muurvast aan de poriën van het materiaal en moet je serieus geweld gebruiken om het los te krijgen. En met dat geweld beschadig je vaak je dure spullen.
Onze belangrijkste bbq onderhoud tips voor direct na het koken passen in een simpel stappenplan:
Pro-Tip uit de Workshop: Twee vliegen in één klap
Tijdens onze cursussen zien we vaak dat mensen na het koken direct aan tafel willen. Logisch. Maar wij leren ons team van instructeurs en cursisten een vaste routine aan: zodra dat prachtige stuk vlees onder een tentje van aluminiumfolie ligt te rusten, heb je exact vijf tot tien minuten de tijd. Gebruik die wachttijd. Pak de borstel en maak het rooster schoon. Je vlees rust perfect, je rooster is schoon en je kunt daarna onbezorgd genieten van je maaltijd zonder dat er nog een vervelend klusje op je wacht.
Niet elk metaal is hetzelfde.
Wanneer je aan de slag gaat met je bbq rooster schoonmaken, is het enorm belangrijk dat je weet welk materiaal je in handen hebt. Een borstel die perfect is voor het ene materiaal, kan het andere onherstelbaar beschadigen. Wil je jouw rooster ontvetten bbq-stijl zonder brokken te maken? Pas je methode dan aan op het metaal.
Gietijzer is de absolute favoriet voor het betere grillwerk. Het houdt warmte fantastisch vast en geeft die onovertroffen maillardreactie aan je vlees. Maar het vereist wel liefde en aandacht. Wil je alles weten over de voordelen hiervan, lees dan ons uitgebreide artikel over het gietijzeren rooster bbq.
Het geheim van gietijzer is de patina. Dit is een natuurlijke, ingebakken olielaag die werkt als een non-stick coating en het metaal beschermt tegen roest.
Hier is de harde regel voor gietijzer: gebruik nooit zeep.
Zeep is ontworpen om vet af te breken. En laat die fantastische patinalaag nu net uit gepolymeriseerd vet bestaan. Als je met agressief sop aan de gang gaat, strip je de bescherming weg en heb je binnen een paar dagen een roestig probleem. Hoe doe je het dan wel?
Roestvrijstaal (RVS) is de onverwoestbare alleskunner. Het roest vrijwel niet en kan enorm veel hebben. Als je een RVS rooster hebt dat echt verschrikkelijk vies is, kun je hier gerust met een stevige staalborstel overheen. Is het vet compleet ingebrand? Dan mag je RVS zelfs in een bak met warm water en een milde ontvetter of afwasmiddel laten weken. Daarna schrob je het zo schoon.
Emaille is een compleet ander verhaal.
Geëmailleerde roosters bestaan uit metaal met een keiharde, glasachtige coating. Deze laag is glad en makkelijk af te nemen, maar zeer breekbaar. Sla je hier met een harde spatel op, of gebruik je een grove stalen borstel? Dan breekt de glaslaag (chippen). Vocht kruipt vervolgens onder de coating en het metaal begint van binnenuit te rotten.
Voor emaille geldt: laat het weken. Leg het afgekoelde rooster in een ondiepe bak of in het natte gras (een oude truc die nog steeds werkt dankzij de ochtenddauw) en laat het vocht het harde werk doen. Veeg het daarna af met een zachte spons.
We hebben de roosters nu gehad. Maar de binnenkant van je buitenkeuken heeft ook liefde nodig.
Het type apparaat dat je in de tuin hebt staan, dicteert volledig hoe je dit aanpakt. Een open vuur is immers geen gasvlam, en keramiek is geen dun plaatstaal. De aanpak verschilt enorm.
Bij traditionele houtskoolsystemen en gasbarbecues draait het vooral om het verwijderen van reststromen. Vet druipt naar beneden en as verzamelt zich op de bodem. Als je een vetopvangbak bij een gasbarbecue niet regelmatig leegt, creëer je een tikkende tijdbom. Bij de volgende hete sessie vat die bak met oud vet vlam, en voor je het weet slaat het vuur uit je apparaat. Leeg deze bakjes dus na elke paar sessies en schraap de binnenkant van de kap af, zodat er geen zwarte schilfers (gecarboniseerd vet) op je eten vallen.
Heb je een keramische barbecue? Dan is de methode compleet anders.
Een kamado maak je schoon door middel van pyrolyse. Oftewel: je brandt hem schoon. Keramiek isoleert zo goed dat je de temperatuur tot grote hoogte kunt opstuwen. Hierdoor verbrandt al het aangekoekte vet aan de binnenkant van de dome (de koepel) en op de warmteverdelers tot een fijn, wit poeder. Daarna veeg je het gewoon weg met een stoffer en blik. Wil je precies weten hoe je die hitte stuurt? Lees dan alles over de kamado temperatuur regelen.
Pro-Tip uit de Workshop: Pas op voor de thermische shock
In ons workshopcentrum branden wij wekelijks tientallen keramische barbecues schoon na drukke kookdagen. De grootste fout die we hobbyisten zien maken, is ongeduld. Je hebt net acht uur lang pulled pork bereid op 110 graden Celsius en wilt daarna de boel direct schoonbranden. Zet je de schuiven dan ineens wagenwijd open om snel naar de 350 graden Celsius te vliegen? Niet doen. De plotselinge hitteklap (thermische shock) kan ervoor zorgen dat je dure keramiek met een luide knal barst. Voer de temperatuur altijd langzaam en gecontroleerd op.
De dagen worden korter. De temperatuur daalt. Niet iedereen staat in november nog in de sneeuw te grillen.
Als je besluit dat het kookseizoen erop zit, is het tijd voor de grote schoonmaak. Je bbq reinigen na seizoen is geen taak voor de snelle borstel, dit is het moment voor een zogenaamde deep-clean. Doe je dit niet, dan wacht je in de lente een zeer onaangename verrassing.
Het stappenplan voor het winterklaar maken:
Pro-Tip uit de Workshop: De as-valkuil
Bij de start van ons workshopseizoen in de lente krijgen we steevast dezelfde vraag van cursisten: “Mijn apparatuur zit vol schimmel en de binnenkant roest, hoe kan dat?” Het antwoord is bijna altijd achtergebleven as. As is namelijk extreem hygroscopisch. Dat betekent dat het vocht uit de lucht aantrekt als een spons. Natte as vormt een loog-achtige substantie die gedurende de koude wintermaanden genadeloos invreet op je metalen onderdelen. Verwijder dus altijd alle as met een stoffer of een speciale aszuiger voordat de winter intreedt.
Schoonmaken zal waarschijnlijk nooit je favoriete hobby worden.
Maar het zit zo: de tijd die je investeert in goed onderhoud, betaalt zich dubbel en dwars terug. Je apparatuur gaat jaren langer mee, je hoeft minder vaak dure onderdelen te vervangen en bovenal: je gerechten smaken zoals ze horen te smaken. Puur, eerlijk en vol van karakter.
Een glimmend rooster, soepel werkende schuiven en een asvrije kuip geven je het vertrouwen om nieuwe recepten en technieken uit te proberen. Zie het poetsen niet als een straf, maar als de noodzakelijke afronding van een prachtig kookproces.
Heb je de theorie nu goed in de vingers en wil je jouw schone materiaal inzetten om de sterren van de hemel te koken? Dan is het tijd om de theorie in de praktijk te brengen. Ontdek nieuwe smaakcombinaties, perfectioneer je vuurbeheersing en leer de fijne kneepjes van het vak tijdens een van onze gezellige BBQ workshops.
Stook het vuur maar vast op. Jij bent er klaar voor.
Tevens attenderen we je graag ook op onze unieke Outdoor Cooking Experience Center Community.
De eerste stap naar meer Outdoor Cooking plezier is gezet.
Vraag nu gratis het BBQ Inspiratie Magazine aan! Speciaal gemaakt
door onze Pitmaster en aangesloten partners.
Vol met BBQ apparatuur, tips, aanbiedingen en inspiratie.
